Umhlahlandlela We-ISO 55000 Wokuphathwa Kwezimpahla eNingizimu Afrika

Ukuphathwa okubi kwezimpahla kuholela ekumeni komsebenzi okungahlelelwe (ngokuvamile u-R45 000 noma ngaphezulu ngehora ehholo lokusebenza noma ku-concentrator), izikhala zokuhambisana, futhi embonini yezimayini nasezimbonini ezinzima, izigameko zokuphepha ezingabangela ukumiswa kwe-DMR Section 54 noma ukushushiswa ngaphansi kwe-OHS Act. I-ISO 55000 eNingizimu Afrika, esamukelwe endaweni njenge-SANS 55000, iwuhlaka olwaziwayo lokuphatha izimpahla ezibonakalayo ngendlela ehlelekile futhi engahlolwa. Ikaliswa ngokwengeziwe kumatendara, ngabalawuli, nangabasebenzi abakhulu abadinga ukubonisa ukuphathwa kwezimpahla okuhlelekile. Lesi sihloko sichaza ukuthi uchungechunge lwe-ISO 55000 luyini, ukuthi lusetshenziswa kanjani eNingizimu Afrika, ubani ovame ukufuna isitifiketi, nokuthi i-CMMS isiza kanjani uhambo lwakho oluya ohlelweni lokuphatha izimpahla oluhambisana ne-ISO 55001.
Uchungechunge Lwe-ISO 55000 Luyini?
Umndeni we-ISO 55000 uyisimiso samazwe ngamazwe sokuphathwa kwezimpahla. Uqukethe imibhalo emithathu esebenza ndawonye.
I-ISO 55000 (amagama nemigomo) ichaza amagama afana ne-”mpahla,” “ukuphathwa kwezimpahla,” ne-”uhlelo lokuphatha izimpahla” futhi ibeke imigomo eyisisekelo sokuphathwa kwezimpahla okuhle. Ingumbhalo oyisisekelo: ayichazi izinqubo ezithile kodwa isungula imiqondo i-ISO 55001 ne-ISO 55002 ezakhelwa kuyo.
I-ISO 55001 (izimfuneko) siyisimiso esingatholwa isitifiketi. Ichaza izimfuneko zohlelo lokuphatha izimpahla (i-AMS). Inhlangano efuna ukuthola isitifiketi se-ISO 55001 kufanele ibonise ukuthi isungule, yasebenzisa, futhi igcina i-AMS ehlangabezana nalezi zimfuneko. Abahloli babheka izinqubomgomo zakho, imigomo, ukuhlela, ukulawula kwemisebenzi, ukuhlolwa kokusebenza, kanye nezinqubo zokuthuthukisa. Isitifiketi sikhishwa yinhlangano yokunikeza izitifiketi egunyaziwe ngemuva kokuhlolwa okuphumelele.
I-ISO 55002 (imihlahlandlela yokusetshenziswa) inikeza isiqondiso sokuthi i-ISO 55001 isetshenziswa kanjani. Ayihlolwa ngokwayo kodwa isiza izinhlangano ukuchaza nokusebenzisa izimfuneko. Iwusizo ikakhulukazi lapho udizayina izinqubo noma ulungiselela ukuhlolwa kwakho kokuqala kwesitifiketi.
| Umbhalo | Injongo | Ingatholwa Isitifiketi |
|---|---|---|
| ISO 55000 | Amagama nemigomo | Cha |
| ISO 55001 | Izimfuneko ze-AMS | Yebo |
| ISO 55002 | Imihlahlandlela yokusetshenziswa | Cha |
Empeleni, uma abantu bethi “i-ISO 55000 eNingizimu Afrika” noma “isimiso sokuphathwa kwezimpahla,” ngokuvamile babe besho wonke umndeni, kodwa isitifiketi osithola simelene ne-ISO 55001. Uhlelo lwakho lokuphatha kufanele luhambisane nezimfuneko ku-55001, usebenzisa u-55000 wezincazelo no-55002 wesiqondiso sokusebenzisa.
I-ISO 55000 eNingizimu Afrika: I-SANS 55000 ne-SANAS
ENingizimu Afrika, uchungechunge lwe-ISO 55000 selwamukelwa njenge-SANS 55000 (Isimiso Sikazwelonke saseNingizimu Afrika). Okuqukethwe kuvumelana nemibhalo yamazwe ngamazwe ye-ISO, ngakho i-SANS 55000, i-SANS 55001, ne-SANS 55002 zifana ne-ISO 55000, 55001, no-55002. Uma izinhlangano zasekhaya zibhekisela ku-”SANS 55000” noma ku-”ISO 55000 eNingizimu Afrika,” ngokuvamile zibhekisele kulokhu kwamukelwa kukazwelonke kwesona simiso sokuphathwa kwezimpahla.
Ukunikezwa kwesitifiketi ngokumelene nesimiso kwenziwa yizinhlangano zokunikeza izitifiketi. ENingizimu Afrika, inhlangano kazwelonke yokugunyaza yi-SANAS (South African National Accreditation System). I-SANAS igunyaza izinhlangano zokunikeza izitifiketi ukuze zenze isitifiketi se-ISO 55001 (ngakho-ke ne-SANS 55001). Uma ukhetha inhlangano yokunikeza izitifiketi, kubalulekile ukukhetha eyodwa egunyazwe yi-SANAS yokunikeza isitifiketi sohlelo lokuphatha izimpahla. Isitifiketi esivela enhlanganweni engagunyaziwe kungenzeka singaqashelwa amakhasimende, amatendara, noma abalawuli abadinga ubufakazi besitifiketi esigunyaziwe.
Ubani Ofuna Isitifiketi Se-ISO 55001 eNingizimu Afrika?
Izinhlangano ezitshala imali ohlelweni lokuphatha izimpahla futhi ngokuvamile zifuna isitifiketi se-ISO 55001 zihlanganisa:
Ohulumeni bendawo: Ohulumeni bendawo bane futhi basebenzisa ingqalasizinda ebanzi: izikhungo zamanzi nendle, imigwaqo, izakhiwo, izimoto, kanye nokusatshalaliswa kukagesi. Ukuphathwa okubi kwezimpahla kuholela ekwehlulekeni kokulethwa kwezinsizakalo nengcuphe yodumo. Ohulumeni bendawo abaningi baphansi kwengcindezi yokuthuthukisa izindlela zokuphatha izimpahla nokubonisa izinqubo ezisobala futhi ezingahlolwa. Ukwamukela i-SANS 55000/55001 kusiza ukuvumelanisa ukuhlela, ukugcinwa kahle, kanye notshalomali lwemali enkulu nomjikelezo wempilo yempahla nobungozi.
Izinkampani zezidingo eziyisisekelo: I-Eskom nezinye izinkampani zikagesi namanzi ziphatha izisekelo zempahla ezinkulu nezibalulekile. Ukwethembeka nokusebenza kahle ngokwezindleko kuncike ekutheni izimpahla zigcinwa futhi zivuselelwa kahle kangakanani. Uhlelo lokuphatha izimpahla oluhambisana ne-ISO 55001 lusekela ukuhlela ngokuqondile, ukuthuthukiswa kokugcinwa kahle, kanye nokubika kubalawuli nakubabambiqhaza. Kulezi zinkampani, isimiso sokuphathwa kwezimpahla siyisisekelo sokulinganisa ukusebenza, izindleko, nobungozi ngezinga elikhulu.
Izinkampani zezimayini: Umkhakha wezimayini usebenza ngaphansi kwe-Mine Health and Safety Act (MHSA) futhi ubhekene nengcindezi enkulu mayelana nezokuphepha, ukukhiqiza, nezindleko. Izimayini zigcina ama-winder, ama-conveyor, ama-concentrator, kanye nengqalasizinda esemhlabathini. Isitifiketi se-ISO 55001 singenezela ezimfunekweni zokugcinwa kahle ze-MHSA ngokunikeza indlela ehlelekile yomjikelezo wempilo yempahla, ubungozi, kanye nokuthuthukisa okuqhubekayo. Izinkampani ezinkulu zezimayini nalezo ezisayina nabalingani bomhlaba wonke zivame ukufuna isitifiketi ukuze zivumelane nokulindelwe kwamazwe omhlaba.
Abakhiqizi abakhulu: Abakhiqizi bokudla neziphuzo, imboni yezimoto, amakhemikhali, kanye nabanye abakhiqizi abasebenzisa imali enkulu bancike ekutholakaleni kwamahholo nezinsiza. Ukumiswa komsebenzi okungahlelelwe kubiza kakhulu. Uhlelo lokuphatha izimpahla lusiza ukuvumelanisa isu lokugcinwa kahle nezinjongo zebhizinisi futhi linikeza ubufakazi bokuphathwa okuhlelekile emakhasimendeni nakubaqinisekisi. Isitifiketi se-ISO 55001 sikaliswa ngokwengeziwe ezimfunekweni zoketanga lokuhlinzeka nezamatendara.
Imisebenzi emincane ingamukela imigomo ye-ISO 55000 ngaphandle kokufuna isitifiketi esisemthethweni, isebenzisa isimiso njengesiqondiso sokuthuthukisa indlela ephathwa ngayo izimpahla. Kungakhathaliseki ukuthi uyaqinisekisa noma cha, ukuziphatha kohlelo lokuphatha izimpahla, izinqubomgomo ezicacile, izinjongo ezichaziwe, ukugcinwa kahle okuhleliwe, nokubuyekezwa kokusebenza, kunikeza izinzuzo zangempela.
Izinzuzo Zohlelo Lokuphatha Izimpahla
Ukusebenzisa uhlelo lokuphatha izimpahla, ngokuba nesitifiketi se-ISO 55001 noma cha, ngokuvamile kuletha:
- Ukuphendulwa okucacile: Izindima nemithwalo yemfanelo yokuphatha izimpahla ichazwe futhi yabhalwa phansi.
- Ukubekwa eqhulwini okusekelwe ebungozini: Izimpahla ezibalulekile nezindlela zokwehluleka ziyahlonzwa; izinsiza ziqondiswa lapho zidingeka khona kakhulu.
- Ukucabanga ngomjikelezo wempilo: Izinqumo zicabangela ukuthengwa, ukusebenza, ukugcinwa kahle, nokulahlwa, hhayi nje ukulungiswa kwansuku zonke.
- Ubufakazi babahloli nababambiqhaza: Izinqubomgomo, amasu, amarekhodi, kanye nedatha yokusebenza kukwindawo eyodwa futhi kuyahlolwa.
- Ukuthuthuka okuqhubekayo: Ukubuyekezwa okuvamile kwezinjongo, ama-KPI, nezigameko kudonsela izindlela ezingcono ngokuhamba kwesikhathi.
I-CMMS ayifakeli isikhala sokuholela, izinqubomgomo, nokudizayinwa kwezinqubo, kodwa iyithuluzi elisebenzayo eliphendula uhlelo lwakho lokuphatha izimpahla libe ukwenza kwansuku zonke. Ukuthola indlela i-CMMS esiza ngayo ukugcinwa kahle nokuhambisana kwesimo saseNingizimu Afrika, bheka ukuthi iyini i-CMMS eNingizimu Afrika.
I-CMMS Isiza Kanjani Izimfuneko Ze-ISO 55001
I-ISO 55001 ibeka izimfuneko zokusungulwa, ukusetshenziswa, nokuthuthukiswa kohlelo lokuphatha izimpahla. Iningi lalezi zimfuneko lincike ekutheni kube nedatha ethembekile mayelana nezimpahla, ukugcinwa kahle, nokusebenza. I-CMMS iwuhlelo lapho leyo datha idalwa khona, igcinwe, futhi ibikwe. Ngezansi sichaza indlela izindawo ezibalulekile ze-ISO 55001 ezihambisana ngayo namandla e-CMMS.
Irejista Yezimpahla Nedatha Yomjikelezo Wempilo
I-ISO 55001 ilindele ukuthi wazi ukuthi yiziphi izimpahla onazo, ukuthi zikuphi, nokuthi zisiza kanjani izinjongo zakho. I-CMMS igcina irejista yezimpahla: impahla ngayinye ibhalwa ngobunikazi bayo, indawo, izici, ukubaluleka, kanye nezixhumanisi ezinqubweni noma emabhukwini omhlahlandlela. Ngokuhamba kwesikhathi, i-CMMS yakha umlando ophelele womsebenzi, izindleko, nokwehluleka. Leyo datha yomjikelezo wempilo isekela izinqumo mayelana nokulungisa, ukuvuselela, noma ukushintsha, futhi inikeza ubufakazi abahloli abadinga ukububona ukuze bazi ukuthi uyayiqonda futhi uyayiphatha isisekelo sakho sezimpahla.
Ukuhlelwa Nokwenziwa Kokugcinwa Kahle
Isimiso sidinga ukuthi uhlele futhi ulawule imisebenzi ethinta ukusebenza kwempahla. Ku-CMMS, izinhlelo zokugcinwa kahle okuvimbelayo (i-PM) zichazwa ngesikhathi noma ukusetshenziswa; ama-work order akhiqizwa ngokuzenzakalelayo futhi anikezwa abosonjiniyela. Umsebenzi wokuphendula uyabanjwa njengama-work order anesigaba sokubaluleka, incazelo, namanothi okuqedwa. Konke lokhu kubhalwa ngokumelene nempahla, ngakho unerekhodi elilandelekayo lokuthi kwenziweni, nini, futhi ngubani. Lokhu kuvumelana ngokuqondile nokulindelwe kwe-ISO 55001 kokuthi imisebenzi yokusebenza iyahlelwa futhi iyalawulwa.
Ukuqashwa Kokusebenza
I-ISO 55001 idinga ukuthi uqashe, ulinganise, futhi uhlole ukusebenza kokuphatha izimpahla. I-CMMS inikeza idatha ye-ukuqashwa kokusebenza: izinga lokuqedwa kwe-PM, umsebenzi osele, isikhathi esiphakathi kokwehluleka (i-MTBF), isikhathi esiphakathi sokulungisa (i-MTTR), kanye nezindleko ngempahla ngayinye noma ngomnyango. Umhlahlandlela wethu we-MTBF ne-MTTR wemisebenzi yaseNingizimu Afrika uchaza ukuthi lezi zilinganiso zibalwa futhi zisetshenziswa kanjani. Amadeshibhodi nemibiko ku-CMMS kunikeza abaphathi nabahloli umbono ocacile wokuthi ukugcinwa kahle kuhamba kahle yini nokuthi kufanele kuthuthukiswe kuphi.
Ukuphathwa Kobungozi
Isimiso silindele ukuthi uhlonze futhi ubhekane nobungozi obuhlobene nokwehluleka kwempahla nokuphathwa kwezimpahla. I-CMMS isekela ukuphathwa kobungozi ngokugcina ukubaluleka kwempahla, umlando wokwehluleka, nokuhambisana kokugcinwa kahle ndaweni eyodwa. Ungabeka eqhulwini izimpahla ngokwemithelela yokwehluleka, ubone ukuthi yiziphi izimpahla ezinokwehluleka okuphindaphindiwe noma i-PM esele iphuzile, futhi wabele izinsiza ngokufanele. Idatha efanayo iyangena ekuhlolweni kobungozi okusemthethweni nasekubuyekezweni kwabaphathi okudingwa yi-ISO 55001.
Ukuthuthuka Okuqhubekayo
I-ISO 55001 idinga ukuthi uthuthukise njalo ukufaneleka, ukwanela, kanye nokusebenza kahle kohlelo lwakho lokuphatha izimpahla. I-CMMS isekela ukuthuthuka okuqhubekayo ngokwenza kubonakale amathrendi: yiziphi izimpahla ezehluleka kaningi, kuphi lapho i-PM ishoda khona, kuphi lapho izindleko zikhuphuka khona. Lolo lwazi ludonsela ukuhlaziywa kwezimbangela eziyisisekelo, izinguquko zezinqubo, nokuqeqeshwa. Ukubuyekezwa okuvamile kwedatha ye-CMMS emihlanganweni yabaphathi kuphendula isidingo sokuthuthukisa sesimiso sibe izinqumo ezingasetshenziswa.
Akukho kulokhu okusho ukuthi i-CMMS yodwa ikunikeza isitifiketi. Usadinga izinqubomgomo ezibhaliwe, izinjongo, nezinqubo, futhi kufanele ubonise ukuthi ziyalandelwa. Kodwa ngaphandle kwe-CMMS (noma okulinganayo), kunzima kakhulu ukugcina irejista yezimpahla, amasu okugcinwa kahle, nedatha yokusebenza ekucatshangwa yi-ISO 55001. Izinhlelo ezisekelwe ephepheni noma kuma-spreadsheet kancane zinikeza ukwethembeka, ukulandeleleka, nokubika okulindelwe abahloli.
Amaphutha Avamile Lapho Ufuna I-ISO 55001
Amaphutha amabili avame kakhulu futhi kufanele agwenywe.
Isitifiketi ngaphandle kokugunyazwa okufanele: Ezinye izinhlangano ziqasha umeluleki noma inhlangano yokunikeza izitifiketi engagunyaziwe yi-SANAS (noma inhlangano yamazwe ngamazwe elinganayo) ye-ISO 55001. Isitifiketi singabukeka singesemthethweni kodwa singaqashelwa kabanzi. Ngaphambi kokusayina isivumelwano, qinisekisa ukuthi inhlangano yokunikeza izitifiketi igunyazwe yokunikeza isitifiketi sohlelo lokuphatha izimpahla. ENingizimu Afrika, i-SANAS iyigunya; emazweni omhlaba, izinhlangano ezifana namalungu e-IAF (International Accreditation Forum) ziyasebenza. Isitifiketi esivela enhlanganweni egunyaziwe yilokho amakhasimende namatendara ngokuvamile akudingayo.
Ukuncika ezinhlelweni ezisekelwe ephepheni noma ezihlukene: I-ISO 55001 ilindele izinqubo nobufakazi okungahluka kuzo futhi okungahlolwa. Uma izinhlu zezimpahla zihlala ku-Excel, umsebenzi ubhalwa emakhadini omsebenzi ephepha, futhi ukusebenza kubalwa ngesandla, uzozithola unenkinga yokubonisa ukuthi uhlelo lwakho lokuphatha izimpahla luyasetshenziswa futhi luyasebenza kahle. Abahloli bazocela amarekhodi okugcinwa kahle, umlando wempahla, kanye nezinkomba zokusebenza. I-CMMS ehlanganisa izimpahla, ama-work order, nokubika kuyisisekelo esisebenzayo sokuhlangabezana nalokho okulindelwe. Ukudlulela ephepheni noma kuma-spreadsheet uye ku-CMMS efanele ngokuvamile kuyisinyathelo esidingekayo ngaphambi kokuthi isitifiketi sibe yinto ecatshangwa ngempumelelo.
Izinyathelo Ezisebenzayo Zokuvumelanisa I-CMMS Yakho Ne-ISO 55001
Uma usebenzela isitifiketi se-ISO 55001 noma nje uthuthukisa ukuphathwa kwakho kwezimpahla, lezi zinyathelo ezilandelayo zisiza ukuvumelanisa i-CMMS yakho nesimiso.
-
Gcwalisa futhi ugcine irejista eyodwa yezimpahla: Qinisekisa ukuthi yonke impahla ewela ngaphakathi kwesikala sohlelo lwakho lokuphatha izimpahla iku-CMMS nge-ID ehlukile, indawo, nokubaluleka. Yigcine ibuyekezwa lapho izimpahla zengezwa, zithuthukiswa, noma zilahlwa. Lokhu kuyisisekelo sedatha yomjikelezo wempilo kanye nokubekwa eqhulwini okusekelwe ebungozini.
-
Chaza futhi ubhale phansi amasu okugcinwa kahle: Kuyo yonke impahla noma uhlobo lwempahla, chaza ukuthi yikuphi ukugcinwa kahle okudingekayo (okuvimbelayo, okusekelwe esimweni, noma okushiywa kuze kwehluleke lapho kufanelekile). Bhala lokhu ezinqubomgomweni noma ezinqubweni futhi kubonakale ku-CMMS ngezinhlelo ze-PM namathempuleti ama-work order. Abahloli bazolindela ukubona ukuthi amasu achaziwe futhi asetshenzisiwe.
-
Bamba wonke umsebenzi wokugcinwa kahle ku-CMMS: Qinisekisa ukuthi umsebenzi ovimbelayo nowokuphendula uphakanyiswa, wenziwe, futhi uvalwe ku-CMMS. Akukho zinhlelo zephepha ezihambisana nazo. Osonjiniyela kufanele babhale phansi umsebenzi, izingxenye, namanothi okuqedwa. Lokhu kwakha umlando nedatha ecatshangwa yi-ISO 55001.
-
Chaza futhi ubike nge-KPI zokuphatha izimpahla: Hlonza izilinganiso ezibalulekile ezinjongweni zakho (isb. ukuhambisana ne-PM, i-MTBF, i-MTTR, umsebenzi osele, izindleko ngempahla). Lungisa i-CMMS ukuthi ibale futhi ibike ngazo. Sebenzisa lezi zi-KPI ekubuyekezweni kwabaphathi nasezenzweni zokuthuthukisa, njengoba kudingwa yisimiso.
-
Buyekeza futhi uthuthukise: Sebenzisa idatha ye-CMMS ekubuyekezweni kwabaphathi okuvamile: ukusebenza kuhamba kahle kuphi, kuya ngasezansi kuphi, yiziphi izenzo ezidingekayo? Bhala phansi ukubuyekezwa nezenzo. Lokhu kubonisa isidingo se-”ukuthuthuka okuqhubekayo” se-ISO 55001.
Uma i-CMMS yakho ingakasekeli ukusetshenziswa ngaphandle kokuxhumeka (offline), cabangela leyo eyenzayo: izindawo zaseNingizimu Afrika zivame ukubhekana nokucinywa kukagesi kanye nokuxhumeka okubi, futhi amarekhodi angaphelele abhubhisa kokubili imisebenzi yansuku zonke nokulungela ukuhlolwa. Ukuthola ukuthi yini okufanele uyibheke ku-CMMS, bheka ukuthi iyini i-CMMS eNingizimu Afrika.
I-ISO 55000 eNingizimu Afrika, eyamukelwe njenge-SANS 55000, inikeza uhlaka olwaziwayo lokuphatha izimpahla. I-ISO 55001 siyisimiso esingatholwa isitifiketi; isitifiketi kufanele senziwe inhlangano egunyazwe yi-SANAS (noma elinganayo). Ohulumeni bendawo, izinkampani zezidingo eziyisisekelo, izinkampani zezimayini, kanye nabakhiqizi abakhulu bakhona phakathi kwezinhlangano ezifuna isitifiketi noma ezamukela imigomo yesimiso. Uhlelo lokuphatha izimpahla luletha ukuphendulwa okucacile, ukubekwa eqhulwini okusekelwe ebungozini, kanye nobufakazi babahloli; i-CMMS iyithuluzi eliphendula lolo hlelo libe ukwenza kwansuku zonke. Ukugwema isitifiketi esingagunyaziwe kanye nezinhlelo ezisekelwe ephepheni, kanye nokuvumelanisa i-CMMS yakho ne-ISO 55001 njengasengenhla, kukubeka esimeni esiqinile, kungakhathaliseki ukuthi ulungiselela isitifiketi noma nje uphakamisa izinga.
Yeka ukwenza lokhu ngesandla
Lungisa
Iphulatifomu ye-CMMS yezimboni yokusebenza kweNingizimu Afrika.
Ibhalwe ngu
Lungisa Team