Templaete ya Tebego ya Madi ya SGB: Taelo ya Mahala Dikolo SA

Badi ba madi ba SGB le dikomiti tsa madi gantsi ba belaetsega go bopa dipego tsa madi tsa ngwaga tse di kgotsofatsang SASA le mafapha a thuto a porofense. Dikarolo tse di latelang, popego e e sa totobatseng, le go siana ka bofelo bakeng sa dikwalo go tlisa go latega ga tlhatlhomiso, kotsi ya go sa obamela, le kgatelelo e e oketsegileng kwa malaleng a SGB ba ba ikemetseng. Kwa tlase ga SASA Karolo 41, Komiti e nngwe le e nngwe ya Puso ya Sekolo e tlhoka go bopa dipego tsa madi tsa ngwaga tse di bontshang ka nepagalo ditlhwatlhwa tsa sekolo, tirisanyo, didirisiwa, le maikarabelo, mme di di romelle go lephata la thuto la porofense ka nako e e tlhokiwang.

Tiro eno e naya templaete ya tebego ya madi ya SGB e e nang le dikarolo tse di totobatseng bakeng sa ditlhwatlhwa, tirisanyo, didirisiwa, maikarabelo, le go obamela. E tsamaya karolo e nngwe le e nngwe ka ditaelo tsa go feletsa, e tlhalosa ditebego tsa tebego ya SASA, mme e naya dikgakololo tsa go baakanya tlhatlhomiso gore SGB ya gago e kgone go roma dipego tsa madi tse di nepagalang, tse di obamelang. Popego e dumalana le Botlhatlhobi jwa Akhaonting jwa Semmuso (GRAP) le ditebego tsa porofense, gore sekolo sa gago se fitlhelele maikarabelo a molao mme se nne le go bulegile le batswadi le balebeli.

Go Utlwisisa Ditebego tsa Tebego ya Madi ya SGB

Pele o tsenelela popego ya templaete, go botlhokwa go utlwisisa se SASA e se tlhokang go dipego tsa madi tsa SGB. Karolo 41 ya Molao wa Dikolo tsa Aforika Borwa e laela Dikomiti tsa SGB gore:

Boloke direkoto tsa madi tse di siameng: Boloka direkoto tse di totobatseng tsa ditlhwatlhwa le tirisanyo yotlhe ngwaga o feletseng wa madi
Baakanye dipego tsa madi tsa ngwaga: Bopa dipego tse di kopantšeng tse di kopololang ngwaga o feletseng wa madi
Romelle dipego go lephata: Naya dipego tsa madi go lephata la thuto la porofense ka matlhatlhobo a a tlhalositsweng (gantsi dikgwedi tse 6 morago ga bofelo jwa ngwaga)
Dirisa gore dipego di bonagale: Dumella batswadi le basebedisi go atamela dipego tsa madi fa ba kopa
Netefatsa gore dipego di tlhatlhomisiwa: Dipego tsa madi tsa ngwaga di tlhoka go tlhatlhomisiwa ke motlhatlhobi o o ngwadisitsweng (Karolo 42)

Mafapha a thuto a porofense a ka nna le ditebego tse eketsegileng, ka jalo sekaseka ditaelo tsa porofense ya gago. Porofense e bontshi e tlhoka dipego go latela GRAP kapa botlhatlhobi jwa akhaonting jwa tshwanang, go akarelwa dikgopolo tse di totobatseng, mme go romiwa ka foromo e e laetsweng.

Popego ya Templaete ya Tebego ya Madi ya SGB

Popego e e latelang ya templaete e naya tirisamolomo e e kopantšeng bakeng sa dipego tsa madi tsa ngwaga tsa SGB. Karolo e nngwe le e nngwe e akarelwa ditaelo tsa go feletsa le ditshupo tsa ditebego tsa SASA.

Karolo 1: Tsebe ya Kgaolo le Kakaretso ya Taolo

Tsebe ya kgaolo e tlhoka go akarelwa:

Leina la sekolo le nomoro ya ngwadisiso
Ngwaga wa madi (sekai 1 Janaware 2025 go 31 December 2025)
Letsatsi la pego
Maina le disaeno tsa Modulasetulo wa SGB le Madi
Leina le saeno tsa Hlogo

Kakaretso ya taolo (maqephe a 1–2):

Kakaretso e e khutshwane ya maemo a madi a sekolo
Ditlhwatlhwa le tirisanyo e e feletseng ya ngwaga
Palogotlhe kapa tekanyetso e e fokileng
Dintlha tse dikgolo (diprojeke tse dikgolo, diphetogo tse di botlhokwa)
Tekanyo ya poko ya dikgwebo tsa sekolo (fa e dirisiwa)
Polelo e e khutshwane ya go nna ga madi

Ditaelo:

Boloka kakaretso ya taolo e e khutshwane mme e atamele kwa ba balang ba ba eseng ba madi
Bontsha ditiro tse di siameng mme amogela diteko ka go bulegile
Dirisa karolo eno go bontsha taolo ya madi e e ikarabellang

Karolo 2: Pego ya Maemo a Madi (Balance Sheet)

Balance sheet e bontsha maemo a madi a sekolo bofelong jwa ngwaga wa madi—se sekolo se nang le sone (didirisiwa) le se se kolotsweng (maikarabelo).

Didirisiwa:

Didirisiwa tsa jaanong:

Dipalo tsa banka (diakhaonte tsa go bolokela le tsa jaanong)
Madi a mo seatleng
Ba ba kolotsweng (dikgwebo tsa sekolo tse di sa lebiwang le tse di amogelwang)
Ditefelo tse di lefilweng kapele (inšorense, go ngwadisa tse di lefilweng kapele)
Ditheriso (didepositi tse di khutshwane, diakhaonte tsa madi)

Didirisiwa tse di sa nngwe jaanong:

Lefatshe, didirisiwa, le didirisiwa (lefatshe, didirisiwa, fornitšhara, didirisiwa)
Depreciation e e kgobokaneng
Boleng jwa buka jwa nete jwa didirisiwa
Didirisiwa tse di sa bonagaling (fa di dirisiwa)

Maikarabelo:

Maikarabelo a jaanong:

Ba ba kolotsweng (bareki, baneedi ba ditirelo)
Ditefelo tse di kgobokaneng (didirisiwa, meepo e e lebilweng mme e sa ise e lefiwe)
Dikgwebo tsa sekolo tse di amogetsweng kapele (fa di dirisiwa)
Dikolegano tse di khutshwane kapa overdraft

Maikarabelo a a sa nngwe jaanong:

Dikolegano tse di telele
Maikarabelo a mangwe a a telele

Didirisiwa tsa nete/equity:

Didirisiwa tsohle di tlosa maikarabelo otlhe
E bontsha boleng jwa nete jwa sekolo

Ditaelo:

Latela diakhaonte tsohle tsa banka ka dinomoro tsa akhaonto le dipalo
Akarelwa rejara e e totobatseng ya didirisiwa e bontshang didirisiwa, fornitšhara, le lefatshe
Bala depreciation bakeng sa didirisiwa tsohle tse di tiileng
Dumalana dipalo tsohle le dikwalo tse di tshegetsang (dipego tsa banka, di-invoice, rejara ya didirisiwa)
Netefatsa gore didirisiwa tsohle di lekanne le maikarabelo otlhe le didirisiwa tsa nete

Karolo 3: Pego ya Tiro ya Madi (Pego ya Ditlhwatlhwa)

Pego ya ditlhwatlhwa e bontsha ditlhwatlhwa tsohle tse di amogetsweng le tirisanyo e e dirilweng ngwaga o feletseng wa madi.

Ditlhwatlhwa:

Tshegetso ya puso:

Kgaoganyo ya basebedisi (meepo, dikgonagalo)
Dikolegano tsa didirisiwa
Kgaoganyo ya didirisiwa tsa thuto
Tshegetso ya programe ya dijo (fa e dirisiwa)
Dikolegano tse dingwe tsa puso

Ditlhwatlhwa tse di bopiwa ke sekolo:

Dikgwebo tsa sekolo (kakaretso e e lefilweng, di tlosa dikgolaganyo, di tlosa madi a a sa busetsiweng). Bakeng sa ditsela tsa go tokafatsa poko, bona maano a poko ya dikgwebo bakeng sa dikolo tsa Aforika Borwa
Ditiragalo tsa go kgobokanya madi (ditiragalo, tshegetso, ditlhago)
Ditlhwatlhwa tsa madi a a oketsegileng
Ditlhwatlhwa tsa go thopa (fa di dirisiwa)
Ditlhwatlhwa tse dingwe (kantene, thekiso ya uniform, jj.)

Kakaretso ya ditlhwatlhwa:

Kakaretso ya dikategori tsohle tsa ditlhwatlhwa

Tirisanyo:

Ditefelo tsa basebedisi:

Dipošo tsa thuto tse eketsegileng (fa sekolo se di lefela)
Meepo ya basebedisi ba tshegetso
Go gola ga porofešene
Dikgonagalo tsa basebedisi

Ditefelo tsa tiro:

Didirisiwa (gesi, metsi, diko)
Tshireletso le go baakanya
Go tlhatlhofa le pabalesego
Inšorense
Puisano (telefone, inthanete)

Ditefelo tsa thuto:

Didirisiwa le didirisiwa tsa thuto
Dibuka tsa laeborari le didirisiwa
Didirisiwa tsa metshameko
Thekenoloji (dikhomputara, software, tshireletso)
Ditiragalo tsa kwa ntle ga thuto

Ditefelo tsa taolo:

Didirisiwa tsa ofisi
Taolo ya madi (ditefelo tsa tlhatlhomiso, software, ditefelo tsa banka)
Ditefelo tsa molao le porofešene
Go gatisa le pampiri

Tirisanyo ya madi:

Dintlafatso tsa didirisiwa
Ditheriso tsa didirisiwa
Dintlafatso tsa thekenoloji

Kakaretso ya tirisanyo:

Kakaretso ya dikategori tsohle tsa tirisanyo

Dikolo tse di batlang go tokafatsa poko ya dikgwebo di ka dirisa maano a poko ya dikgwebo bakeng sa dikolo tsa Aforika Borwa bakeng sa dikgato tsa tiro mmogo le templaete eno.

Palogotlhe kapa tekanyetso e e fokileng:

Kakaretso ya ditlhwatlhwa di tlosa kakaretso ya tirisanyo
Palo e e siameng e bontsha palogotlhe, e e sa siameng e bontsha tekanyetso e e fokileng

Ditaelo:

Kgaoganya ditlhwatlhwa le tirisanyo yotlhe go ya ka charta ya diakhaonte
Akarelwa dikgaoganyo tse di totobatseng bakeng sa dikategori tse dikgolo
Tshwantshetsa dipalo tsa tota le tsa tekanyetso mme o tlhalose dipharologanyo tse di botlhokwa
Netefatsa gore dipalo tsohle di dumalane le dipego tsa banka le dikwalo tse di tshegetsang
Akarelwa dikwalo tse tlhalosang dintho tse di sa tlwaelegileng kapa ditiro tse di botlhokwa

Karolo 4: Pego ya Tsamao ya Madi

Pego ya tsamao ya madi e bontsha gore madi a fetogile jang kwa sekolong ngwaga.

Ditiro tsa tiro:

Madi o o amogetsweng go tswa dikgwebong tsa sekolo
Madi o o amogetsweng go tswa tshegetsong ya puso
Madi o o amogetsweng go tswa go kgobokanya madi
Madi o o lefilweng bakeng sa ditefelo tsa tiro
Madi wa nete o o tswang ditirong

Ditiro tsa go dira tshireletso:

Madi o o dirisiwang go theko ya madi (didirisiwa, didirisiwa)
Madi o o amogetsweng go thekiso ya didirisiwa (fa di dirisiwa)
Madi wa nete o o tswang go dira tshireletso

Ditiro tsa madi:

Madi o o amogetsweng go dikolekanong (fa di dirisiwa)
Madi o o lefilweng bakeng sa go busetsa dikolegano (fa di dirisiwa)
Madi wa nete o o tswang mading

Palo e e oketsegileng/e e fokileng mo mading:

Kakaretso ya ditiro tsa tiro, go dira tshireletso, le madi

Palo ya madi e e bulegileng:

Palo ya madi mathomong a ngwaga wa madi

Palo ya madi e e tswelang:

Palo ya madi bofelong jwa ngwaga wa madi
E tlhoka go dumalana le dipalo tsa dipego tsa banka

Ditaelo:

Dumalana tsamao yotlhe ya madi le dipego tsa banka
Tlhalosa diphetogo tse di botlhokwa tsa tsamao ya madi
Netefatsa gore palo e e tswelang e dumalane le dipalo tsa balance sheet tsa banka

Karolo 5: Dikwalo go Dipego tsa Madi

Dikwalo di naya dintlha tse eketsegileng le context bakeng sa dintho mo dipegonong tsa madi.

Melao ya akhaonting:

Motheo wa akhaonting (motheo wa madi kapa wa go kgobokanya)
Metsotso ya depreciation le ditekanyo
Melao ya go amogela ditlhwatlhwa
Metsotso ya go bala boleng jwa inventory (fa di dirisiwa)

Ditiro tse di botlhokwa:

Ditheriso kapa diteko tse dikgolo
Ditiro tse di amanang le baagisane (fa e le mang)
Dintho tse di sa tlwaelegileng kapa tse di sa boeleng

Dikgakaelo:

Diphikologano tsa molao kapa dikopo
Dikgatiso kapa ditaelo
Maikarabelo a mangwe a a kgonagalang

Tshedimosetso ya dikgwebo tsa sekolo:

Dikgwebo tsohle tse di lefilweng
Dikgolaganyo tse di neweng (palo le boleng)
Tekanyo ya poko
Dikgwebo tse di sa lebiwang (sekaseko ya bogolo)

Dintlha tsa didirisiwa:

Ditheriso tse dikgolo tsa didirisiwa ngwaga
Go latlhela didirisiwa
Kakaretso ya rejara ya didirisiwa

Go obamela:

Tlathollo ya go obamela SASA
Go obamela melao ya porofense
Maemo a tlhatlhomiso

Ditaelo:

Naya dintlha tse di lekaneng kwa ba balang go utlwisisa dipego tsa madi
Bontsha dintho tsohle tse di botlhokwa
Tlhalosa melao ya akhaonting ka totobatso
Bolela dikarolo tse di totobatseng tsa SASA fa go siametse

Karolo 6: Dithulaganyo tse di Tshegetsang le Dikwalo

Akarelwa dithulaganyo tse di totobatseng tse tshegetsang dipego tsa madi tse dikgolo.

Thulaganyo 1: Sekaseko ya Dikgwebo tsa Sekolo

Barutwana botlhe ba ba ngwadisitsweng
Barutwana ba ba lefang dikgwebo
Barutwana ba ba golagantsweng (ka dipesente tsa kgolaganyo)
Dikgwebo tsohle tse di lefilweng
Dikgwebo tse di kolekilweng
Dikgwebo tse di sa lebiwang (ka bogolo: jaanong, matšatši 30, 60, 90+)
Madi a a sa busetsiweng a a kwadilweng

Thulaganyo 2: Tshwantshetso ya Tekanyetso vs Tota

Ditlhwatlhwa tsa tekanyetso vs ditlhwatlhwa tsa tota (ka kategori)
Tirisanyo ya tekanyetso vs tirisanyo ya tota (ka kategori)
Dipharologanyo le dithlhaloso

Thulaganyo 3: Rejara ya Didirisiwa

Latelo e e totobatseng ya didirisiwa tsohle tse di tiileng
Letsatsi la theko le tefelo
Depreciation e e kgobokaneng
Boleng jwa buka jwa nete
Lefelo/maemo

Thulaganyo 4: Bogolo jwa Ba ba Kolotsweng

Latelo ya ba ba kolotsweng botlhe
Dipalo tse di kolotsweng
Bogolo jwa madi (jaanong, matšatši 30, 60, 90+)

Thulaganyo 5: Kakaretso ya go Raka

Ditheriso tse dikgolo ngwaga
Tsela ya go raka e e dirisiwang (diquote, ditender)
Maina a bareki le dipalo

Ditaelo:

Netefatsa gore dithulaganyo tsohle di dumalane le dipego tsa madi tse dikgolo
Akarelwa dintlha tse di lekaneng bakeng sa maikaelelo a tlhatlhomiso
Boloka dikwalo tse di tshegetsang (di-invoice, direceipt, dikwano)

Go Feletsa Karolo e Nngwe le e Nngwe: Ditaelo Dikgato ka Dikgato

Kgato 1: Kgobokanya Direkoto Tsohle tsa Madi

Pele o simolola, kgobokanya dikwalo tsohle tse di tlhokiwang:

Dipego tsa banka bakeng sa diakhaonte tsohle (ngwaga o feletseng)
Di-invoice le direceipt tsohle (tse di rulagantsweng ka kategori)
Dikwaranta tsa tefo le dikwalo tsa tumelelano
Rejara ya didirisiwa
Direkoto tsa poko ya dikgwebo
Dikwalo tsa tekanyetso
Dipego tsa madi tsa ngwaga o o fetileng (bakeng sa tshwantshetso)

Kgato 2: Dumalana Diakhaonte tsa Banka

Dumalana diakhaonte tsohle tsa banka kgwedi le kgwedi (e tlhoka go dirwa ngwaga otlhe)
Netefatsa gore ditiro tsohle di kwadilwe
Bona mme o rarabolole dipharologanyo mangwe le mangwe
Bona mangwalo a tlathollo ya banka fa motlhatlhobi a tlhoka

Kgato 3: Kgaoganya Ditlhwatlhwa le Tirisanyo

Sekaseka ditiro tsohle mme o kgaoganye go ya ka charta ya diakhaonte
Netefatsa kgaoganyo e e tsamaelanang ngwaga otlhe
Bopha dintho tse di tshwanang mmogo
Bona mme o tlhalose dintho tse di sa tlwaelegileng

Kgato 4: Bala Dipalo tsa Didirisiwa

Ntlafatsa rejara ya didirisiwa ka ditheriso tse ntšha le go latlhela
Bala depreciation bakeng sa didirisiwa tsohle tse di tiileng
Tlhomamisa gore didirisiwa di le teng ka dikgato tsa sekaseko tsa mmala
Netefatsa gore dipalo tsa didirisiwa di siameng mme di tshegediwa

Kgato 5: Bala Maikarabelo

Latela ba ba kolotsweng botlhe
Akarelwa ditefelo tse di kgobokaneng (didirisiwa, meepo)
Bala dikgatiso tse di tlhokiwang
Netefatsa gore maikarabelo otlhe a kwadilwe

Kgato 6: Baakanya Dipego tsa Madi

Dirisa popego ya templaete e e kwa godimo
Netefatsa gore dipalo tsohle di nepagala mme di dumalana
Bapisa magareng ga dipego (balance sheet, pego ya ditlhwatlhwa, tsamao ya madi)
Akarelwa dikgopolo tsohle tse di tlhokiwang

Kgato 7: Kwala Dikwalo le Dithlhaloso

Tlhalosa ditiro tse di botlhokwa
Tlhalosa melao ya akhaonting
Bontsha dikgakaelo
Naya context bakeng sa dipharologanyo

Kgato 8: Sekaseka le Tlhomamisa

Sekaseka dipalo tsohle
Tlhomamisa gore dipalo tsohle di dumalana
Seka go feletsa
Netefatsa go obamela SASA le ditebego tsa porofense

Dikgakololo tsa go Baakanya Tlhatlhomiso

Go baakanya tlhatlhomiso ya ngwaga kapele go netefatsa kgato e e bonolo le go fokotsa ditefelo tsa tlhatlhomiso. Latela dikgakololo tse:

Simolola Kapele

Simolola go baakanya tlhatlhomiso dikgwedi tse 2–3 pele bofelo jwa ngwaga
Feletsa go dumalana kgwedi le kgwedi ngwaga otlhe
Faela dikwalo tsohle ka tatelano fa ditiro di diragala
O se saleng sengwe le sengwe go fihla ka bofelo

Rulaganya Dikwalo

Boloka difaele tse di feletseng tsa di-invoice, direceipt, le dikwalo tse di tshegetsang
Rulaganya dikwalo ka nako le ka kategori
Netefatsa gore ditefo tsohle di na le tumelelano e e siameng
Boloka direkoto tsa dikopano tsohle tsa SGB le komiti ya madi

Feletsa Go Dumalana

Dumalana diakhaonte tsohle tsa banka kgwedi le kgwedi
Dumalana direkoto tsa poko ya dikgwebo ka tlwaelelo
Dumalana rejara ya didirisiwa le didirisiwa tsa mmala
Rarabolola dipharologanyo tsohle pele tlhatlhomiso

Baakanya Dithulaganyo tse di Tshegetsang

Baakanya dithulaganyo tse di totobatseng bakeng sa dintho tse dikgolo
Akarelwa dik Sekaseko tsa bogolo bakeng sa ba ba kolotsweng le ba ba kolotsweng
Naya tshwantshetsong ya tekanyetso le tota
Baakanya kakaretso ya go raka

Buisana le Motlhatlhobi

Buisana le motlhatlhobi kapele (booka kapele thata)
Naya motlhatlhobi tsamaiso ya direkoto
Araba dipotso tsa motlhatlhobi ka bonako
Rarabolola dipoelo tsa tlhatlhomiso ka bonako

Mathata a Tlhatlhomiso a a Tlwaelegileng a o Tshwanelang go a Thibela

Dikwalo tse di latelang: Netefatsa gore ditiro tsohle di na le di-invoice kapa direceipt tse di tshegetsang
Diakhaonte tse di sa dumalanang: Feletsa go dumalana botlhe pele tlhatlhomiso
Direkoto tse di sa feletseng: Boloka direkoto tse di feletseng ngwaga otlhe
Ditefo tse di sa dumelwang: Netefatsa gore ditefo tsohle di na le tumelelano e e siameng
Taolo e e kwa tlase ya didirisiwa: Boloka rejara ya didirisiwa e e nepagetseng mme o tlhomamise gore didirisiwa di le teng

Bakeng sa tataiso e e kopantšeng ya taolo ya madi ya SGB, bona Taelo ya Taolo ya Madi ya SGB, e e kopololang tekanyetso, go baya dikgwebo, go raka, le go obamela ka dintlha.

Go Dirisa Thekenoloji go Rarabolola Tebego ya Madi

Go baakanya dipego tsa madi ka seatla go tsaya nako mme go ka phosetsa. Ditsamaiso tsa taolo ya sekolo tsa me di dira tiro e e itsegang ya tiro e e bontshiweng ya tebego ya madi, di bopa dipego tse di nepagalang ka tiro e e itsegang go tswa direkotong tsa tiro.

Dikgonagalo tsa tebego ya madi e e dirwang ka tiro e e itsegang:

Nepagalo: Dipalo tse di dirwang ka tiro e e itsegang di tlosa diphoso
Tshusumetso: Dipego di bopiwa ka metsotso go na le matšatši
Go obamela: Ditemplaete tse di agilweng kwa teng di netefatsa go obamela SASA
Go bulegile: Tshedimosetso ya madi ya nako e e rileng e bonagala kwa SGB
Go baakanyetsa tlhatlhomiso: Tsela e e feletseng ya tlhatlhomiso ya ditiro tsohle

Software ya taolo ya sekolo e kgona go bopa dipego tsa madi go tswa pokong ya dikgwebo, go latela tirisanyo, le tshedimosetso ya taolo ya didirisiwa. Ditsamaiso tse di bopang dipego tsa ditlhwatlhwa, di-balance sheet, dipego tsa tsamao ya madi, le dithulaganyo tse di tshegetsang di thusa Dikomiti tsa SGB go roma dipego tse di nepagalang, tse di obamelang ka bothata jwa taolo jo bontši, mme di dumella go bopa dipego nako mangwe le mangwe bakeng sa tlhokomelo e e tlwaelegileng.

Botlhatlhobi jwa Tebego ya Madi ya SGB

Latela botlhatlhobi jwa eno go netefatsa tebego ya madi e e na le tshusumetso:

Boloka direkoto ngwaga otlhe: O se letse go fihla bofelo jwa ngwaga go rulaganya direkoto
Dumalana ka tlwaelelo: Feletsa go dumalana banka kgwedi le kgwedi
Dirisa kgaoganyo e e tsamaelanang: Dirisa charta ya diakhaonte ka tshiamo
Kwala sengwe le sengwe: Boloka dikwalo tse di feletseng tse di tshegetsang
Sekaseka ka tlwaelelo: Dira dikgato tsa sekaseko tsa madi tsa kgwedi le tsa dikwedi
Batla thuso ya porofešene: Buisana le baakantši kapa barhatlhobi bakeng sa dintho tse di raraaneng
Dirisa thekenoloji: Dirisa software ya madi go dira tiro e e itsegang
Ruta malaleng a SGB: Netefatsa gore komiti ya madi e utlwisisa dipego tsa madi

Khutsufatso

Templaete ya tebego ya madi ya SGB e e nepagalang e e fitlhelang ditebego tsa SASA e botlhokwa bakeng sa go obamela le go bulegile. Popego ya templaete eno e kopolola dintho tse di tlhokiwang: balance sheet, pego ya ditlhwatlhwa, pego ya tsamao ya madi, dikwalo, le dithulaganyo tse di tshegetsang. Ka go latela ditaelo dikgato ka dikgato, go boloka direkoto tse di feletseng ngwaga, le go baakanya tlhatlhomiso kapele, Dikomiti tsa SGB di kgona go roma dipego tsa madi tse di obamelang tse bontshang taolo ya madi e e ikarabellang.

Kakaretso:

SASA Karolo 41 e tlhoka Dikomiti tsa SGB go baakanya dipego tsa madi tsa ngwaga
Popego ya templaete e tlhoka go akarelwa balance sheet, pego ya ditlhwatlhwa, pego ya tsamao ya madi, dikwalo, le dithulaganyo
Dikwalo tse di feletseng di botlhokwa bakeng sa go baakanya tlhatlhomiso
Go dumalana ka tlwaelelo ngwaga e fokotsa bothata jwa tebego ya bofelo jwa ngwaga
Thekenoloji e kgona go dira tebego ya madi ka tiro e e itsegang mme e fokotse diphoso
Go baakanya kapele go thusa tlhatlhomiso go tsamaya ka bonolo

Go bopa dipego tsa madi tsa SGB go tswa tshedimosetsong ya poko ya dikgwebo le tirisanyo mo lefelong le le nngwe, le go boloka madi a sekolo sa gago le tebego e obamelang, bona jang Fundisa e tshegetsa tebego ya madi ya SGB bakeng sa dikolo tsa Aforika Borwa.

Dipotso tse di Botiwang Gantsi

Matlhatlhobo ke eng a go roma dipego tsa madi tsa ngwaga tsa SGB?

Dikomiti tsa SGB di tlhoka go roma dipego tsa madi tsa ngwaga go lephata la thuto la porofense ka dikgwedi tse 6 tsa bofelo jwa ngwaga wa madi. Bakeng sa dikolo tse di nang le bofelo jwa ngwaga jwa December, dipego gantsi di lebilwe go 30 June ngwaga o o latelang. Matlhatlhobo a fetogafetoga ka porofense, ka jalo sekaseka ditebego tse di totobatseng tsa lephata la thuto la porofense ya gago. Porofense di nngwe di tlhoka go roma kapele, mme go roma kwa morago go ka tlisa dikotlolo kapa go tsenelela kwa porofenseng. Dikomiti tsa SGB di tshwanetse go lebelela go feletsa dipego le dithlhatlhomiso kapele thata ga matlhatlhobo go dumella nako ya sekaseko le diphetogo.

Go diragala eng fa pego ya madi ya SGB e bontsha tekanyetso e e fokileng?

Fa pego ya madi ya SGB e bontsha tekanyetso e e fokileng (tirisanyo e feta ditlhwatlhwa), SGB e tlhoka go tlhalosa tekanyetso e e fokileng mo dikwalong go dipego tsa madi mme e bope thulaganyo ya go e rarabolola. Mabaka a tlwaelegileng a akarelwa poko e e kwa tlase ga e lebeletsiweng ya dikgwebo, ditefelo tse di sa lebelegelwang, kapa go feta tekanyetso. SGB e tshwanetse: tlhalosa mabaka a tekanyetso e e fokileng, bontsha dikgato tse di tserweng go e rarabolola, bopa thulaganyo ya go busetsa (e ka akarelwa go oketsa dikgwebo, go fokotsa ditefelo, kapa go kgobokanya madi), mme e romelle thulaganyo go lephata la thuto la porofense. Tekanyetso e e tswelelang e ka tlisa go tsenelela kwa porofenseng, ka jalo Dikomiti tsa SGB di tshwanetse go rarabolola tekanyetso ka bonako le ka go bulegile.

A Dikomiti tsa SGB di kgona go baakanya dipego tsa madi ba dirisa motheo wa akhaonting wa madi?

Mafapha a thuto a porofense a bontshi a tlhoka Dikomiti tsa SGB go baakanya dipego tsa madi ba dirisa motheo wa go kgobokanya (go amogela ditlhwatlhwa fa di bonagala le ditefelo fa di diragala, kwa ntle le tsamao ya madi). Le fa go ntse jalo, dikolo tse di nnye di ka dumelwa go dirisa motheo wa madi—sekaseka ditebego tsa porofense ya gago. Motheo wa go kgobokanya o naya setshwantshetso se se nepagalang thata sa maemo a madi le tiro, o dumalana le maemo a GRAP, mme gantsi o ratiwa ke barhatlhobi. Dikomiti tsa SGB di tshwanetse go buisana le motlhatlhobi wa bone kapa lephata la thuto la porofense go tlhomamisa motheo o o tlhokiwang bakeng sa sekolo sa bone.

Dikwalo tse di tshegetsang di tshwanetse go bolokwa jang le dipego tsa madi tsa SGB?

Dikomiti tsa SGB di tlhoka go boloka dikwalo tse di feletseng tse di tshegetsang bakeng sa ditiro tsohle mo dipegonong tsa madi. Dikwalo tse di tlhokiwang di akarelwa dipego tsa banka bakeng sa diakhaonte tsohle, di-invoice le direceipt bakeng sa tirisanyo yotlhe, dikwalo tsa tumelelano ya tefo, direkoto tsa poko ya dikgwebo le dikopo tsa kgolaganyo, rejara ya didirisiwa le dikwalo tsa theko, dikwalo tsa go raka (diquote, ditender, dikwano), direkoto tsa dikopano tsa SGB le komiti ya madi, tekanyetso le disekaseko tsa dipharologanyo, le dipego tsa madi tsa ngwaga o o fetileng le dipego tsa tlhatlhomiso. Dikwalo di tshwanetse go rulaganywa ka tatelano mme di bolokwe go fihla dikgweding tse di fetang 7 jaaka di tlhokwa ke SASA. Dirisa gore di bonagale kwa barhatlhong le balebeli ba lephata la thuto la porofense fa ba kopa.