B-BBEE Procurement kha u Khwaṱhisa: Laula Tshigego na u Tenda
Tshigego tsha u khwaṱhisa na zwipida zwa spare nga ntha tshi vha tshi tee ya zwikalo zwa u renga zwa khulwane kha maiteko a Afrika Tshipembe, fhedzi mabindu manzhi a konḍa u zwi tendelana na B-BBEE scorecard yavo. Musi u pambula u bva, ndeme ndi u wana zwipida zwo teaho kana contractor kha sayiti nga vhutungi; preferential procurement u nga vhona sa mushumo wa pampiri u toda zwithu. Tshipida tsha tshigego tsha organisation tshi bva tshi si laulelwe nga B-BBEE tracking yo teaho, tshi vhea Preferential Procurement element yau fhasi na u siya ma points kha tafura. B-BBEE procurement u khwaṱhisa kha Afrika Tshipembe a thi koni fhedzi tick-box ya u tendelana; zwi vhulunga u koni u wana ma tenders, u tenda zwi teaho zwa muvhuso na Mining Charter, na u sumbedza u vha u khou shuma u fetula.
Ngwalwa iyi i talusa ndi ngani B-BBEE i ndeme kha procurement ya u khwaṱhisa, milayo ya preferential procurement i shuma hani, zwa u laula, na uri CMMS i nga automata B-BBEE u laula vho rengi na mabikedzo uri tshigego tsha u khwaṱhisa tshi thusa scorecard yau.
Ndi ngani B-BBEE i Ndeme kha Procurement ya u Khwaṱhisa
Mulayo wa Broad-Based Black Economic Empowerment (B-BBEE) na Codes of Good Practice zwa vha zwivhalo zwa u bikedza kha zwithu zwinzhi, zwi katela Preferential Procurement. Tshigego tshau tsha u renga na vho rengi vha tendelaho B-BBEE tshi thusa kha score yau. Procurement ya u khwaṱhisa — zwipida zwa spare, vho contracti, na vha ne vha service — nga ntha i imela tshipida tsha tshigego tshothe kha u bveledza migodi, manufacturing, na zwivha. Naa tshigego tshee tshi si laulwe nga B-BBEE level ya mu rengi, u si koni u zwi sumbedza kha audit kana tender, na u lavhele monyetla wa u vhulunga score yau.
Nga ntha scorecard, u tendelana ha B-BBEE ndi zwa u engedzea zwi teaho kha u ita business. Ma tenders a muvhuso, zwikontrakiti zwa state-owned entity, na zwibvumelano zwa private-sector zwa u renga nga ntha zwa vha u tea B-BBEE level yo fhira kana u sumbedza preferential procurement. Mining Charter i vhea zwiitisi zwa procurement kha migodi. Kha maiteko, u tendelana ha procurement ya u khwaṱhisa a thi koni; ndi tshipida tsha u vhulunga uri u tende kha zwikontrakiti na vhudavhidzani zwa vha nga B-BBEE standing yau.
Milayo ya Preferential Procurement: 80/20, 90/10, na Specific Goals
Preferential procurement kha Afrika Tshipembe i laulwa nga Preferential Procurement Policy Framework Act (PPPFA) na B-BBEE Codes. Nḓila u score procurement i vha nga value ya kontrakiti na, u bva 2022 regulations, kha “specific goals” zwa nga shuma kha ma group o taludzwa.
80/20 na 90/10 Thresholds
U score preferential procurement i vha nga contract value. National Treasury i vhea thresholds; shumisani Treasury circulars ya tshifhinga tshino kha rand values.
Ma B-BBEE points a bveledzwa nga certificate ya mu rengi na level (Level 1 u ya 8, kana Non-Compliant). Vho rengi vha level yo phanḓa vha thusa zwavhudi kha preferential procurement recognition yau. Kha u khwaṱhisa, tshigego tsinzhi tshi si bveli kha ma tenders a formal: ma order matuku, zwipida zwa spare zwa emergency, na vho contracti vha call-out nga ntha vha rengwa nga quotation kana vho rengi vho tendelwaho. Zwibvumelano izwo zwi khou balwa sa procurement spend na zwi tea u capturewa na u vhea kha vho rengi vha na B-BBEE status yo divhaho uri zwi balwe kha scorecard yau.
Specific Goals (2022 Regulations)
2022 Preferential Procurement Regulations zwa engedza specific goals: tshipida tsha ma points 20 kana 10 a B-BBEE tshi nga vhewa kha procurement u bva kha ma group o taludzwa, sa black-owned SMMEs, women-owned enterprises, kana youth-owned enterprises. Musi tender kana procurement policy i katela specific goals, u tea u laula a thi koni fhedzi naa mu rengi a tendelana B-BBEE fhedzi naa vha tendelana specific goal criteria (sa 51% black-owned, QSE kana EME).
Tshigego tsha u Khwaṱhisa na Zwipida zwa Spare tshi Ngila hani kha B-BBEE Scorecard yau
Preferential Procurement element ya B-BBEE scorecard i metara peresente ya tshigego tshau tshothe tsha procurement tshi rengwaho na vho rengi vha tendelaho B-BBEE, zwo vhea ndeme nga B-BBEE level ya mu rengi. Formula ndi yo konama, fhedzi mbono ndi yo vhofholo: u renga u fhira na vho rengi vha level yo phanḓa (sa Level 1–4), score yau i nzhi. Tshigego na vho rengi vha si tendelani kana vha si verified a i bali kana i bala maṅwe.
Tshigego tsha u khwaṱhisa na zwipida zwa spare nga ntha tshi katela: Vho rengi vhanzhi; Ma order maṅwe, nga ntha; U renga ha u vhutungaho. Naa tshigego tshee tshi si capture kha database ya vho rengi i katelaho B-BBEE level (na, hune zwi ndeme, specific goal status), tshi wela kha “unverified” bucket kana tshi sedzwa. Denominator yau ya measured procurement spend i sala yo fanaho, fhedzi numerator — compliant spend — a kuli, uri B-BBEE procurement score yau i pambula.
Zwa u Laula kha B-BBEE Procurement ya u Khwaṱhisa
U laula vho rengi ha B-BBEE kha tshimo ya u khwaṱhisa i talusa thaidzo dza maiteko dzinzhi. Vho rengi vha vhambanaho. Maiteko nga ntha a renga u bva kha vho rengi maḓana: OEMs, vha distributa local, zwigwada zwa u khwaṱhisa specialist, na vho contracti. U vhulunga ndaulo ya vho rengi vha B-BBEE compliant, kha level zwihi, na musi ma certificates avo a fhedza zwi konḍa musi procurement i decentralised kana vhathekhnishia na vhalaula vha ordera nga vhofholo. U renga ha nga ntha, ha matuku. Procurement ya u khwaṱhisa i vhonwa nga ma order manzhi matuku nga u fhira zwikontrakiti zwinzhi. Order inwe na inwe i nga vha fhasi ha tender threshold fhedzi i vha tshipida tsha tshigego tshothe. U capture data ya mu rengi na B-BBEE kha u renga unwe na unwe zwa vha u tea discipline kha point ya order kana integration nga vhukati ha tshishumiswa tsha u khwaṱhisa na supplier master data. Urgency vs u tendelana. Musi mashini ya critical i fhasi, ndeme ndi u wana zwipida kana muthekhnishia. U nanga mu rengi nga vhahulwane vha Level 1 u nga vhona u vha u bva. U si na ndaulo ya vho rengi vha B-BBEE-compliant vha u khwaṱhisa vho tendelwaho — na u si ita zwi vhofholo u nanga kha ndaulo iyo musi u bveledza wo da wa mushumo kana purchase request — timu dza ya kha option ya u vhutungaho, na B-BBEE tracking i vha u bva. Certificate validity. Ma certificates a B-BBEE a vha na zwivhanga. Mu rengi a vha Level 2 nga maṅwe u nga vha Level 4 nga uno, kana certificate yavo i nga fhedza. Naa tshishumiswa tshau tshi si flag expired kana certificates a lavhele, u nga bikedza tshigego kha mu rengi status yavo i si tendi, zwi nga vhusa u wanwa ha audit kana u sedzwa ha scorecard.
Uri u tendelana procurement ya u khwaṱhisa na B-BBEE scorecard yau, u tea u laula zwi teaho. Supplier B-BBEE Level na Certificate: Rekoda B-BBEE level ya tshifhinga tshino (1–8 kana Non-Compliant) na nomoro ya certificate na expiry date kha mu rengi unwe na unwe u shumiswaho kha u khwaṱhisa, zwipida zwa spare, kana zwikontrakiti zwa u khwaṱhisa. Spend nga B-BBEE Level: Mabikedzo anu a tea u sumbedza tshigego tshothe tsha u khwaṱhisa (na/ kana zwipida zwa spare) na tshigego tshi vhambanwaho nga B-BBEE level ya mu rengi. QSE/EME vs Large Enterprise (hune Specific Goals zwa shuma): Naa organisation yau i shumisa specific goals, u tea u tivi vho rengi vha tendelaho. Zwi amba u tag vho rengi nga entity size (EME, QSE, kana large enterprise) na ownership uri tshigego tshi bikedzwe kha zwiitisi izwo.
CMMS i Automata B-BBEE Tracking hani
CMMS yo katelaho B-BBEE procurement tracking i bvisa mushumo wo nzhi wa manual na i fokodza tshiimo tsha data ya lavhele kana yo sa tei. Supplier Database na B-BBEE Levels: CMMS i vhulunga rejista ya vho rengi hune vendor unwe na unwe u shumiswaho kha u khwaṱhisa kana zwipida zwa spare a linkwa kha B-BBEE level yavo, certificate number, expiry date, na (naa zwi shuma) QSE/EME na ownership flags. Automated Spend Reports nga B-BBEE Level: U renga unwe na unwe kha zwipida zwa spare kana contractor invoice zwo linkwaho kha wo da wa mushumo ndi transaction. CMMS i nga aggregate spend nga mu rengi na nga B-BBEE level kha zwivhanga zwihi na zwihi. Flagging vho rengi vha si tendelani kana vho certificate vha fhedze: Tshishumiswa tshi nga vhusa musi B-BBEE certificate ya mu rengi i khou fhedza kana i fhedze uri procurement kana u tendelana vha humbele certificate yo update phanḓa ha ma order maṅwe.
Zwiitisi zwa Maiteko u Vhulunga B-BBEE Score yau ya u Khwaṱhisa
- Audit tshigego tsha u khwaṱhisa tsha tshifhinga tshino. Bvisani data ya tshigego kha finance kana procurement kha miwedzi 12 yo fhedziwaho kha u khwaṱhisa, zwipida zwa spare, na vho contracti vha u khwaṱhisa. Vhoni vho rengi 20–30 vha phanḓa nga value. 2. Kuvhangani na u tenda ma certificates a B-BBEE. Kha mu rengi unwe na unwe wa ndeme, wani B-BBEE certificate ya tshifhinga tshino. Rekoda level, certificate number, na expiry. 3. Akani ndaulo ya vho rengi vho tendelwaho kha u khwaṱhisa. 4. Integrate B-BBEE kha requisition na wo da wa mushumo. 5. Bikedzani procurement ya u khwaṱhisa u tevhelana. 6. Laulani certificate renewals.
B-BBEE procurement kha u khwaṱhisa ndi lever ya ndeme u vhulunga Preferential Procurement score yau na u tenda zwi teaho zwa tender na contract. CMMS yo katelaho B-BBEE supplier management na procurement reporting i fetula u khwaṱhisa u bva kha blind spot u ya kha tshifhinga tsha compliant spend tshi ngwalwaho, tshi re na scorecard. Kha spare parts management na B-BBEE tracking na work order templates a thusa B-BBEE procurement reporting.
Lungisa ndi CMMS yo akwa kha maiteko a Afrika Tshipembe na i katela B-BBEE procurement tracking kha u khwaṱhisa na zwipida zwa spare: rejista ya vho rengi na B-BBEE levels na ma date a certificate, tshigego zwo linkwaho kha vho rengi, na mabikedzo a preferential procurement kha scorecard yau. Vhona uri Lungisa i thusa B-BBEE procurement kha maiteko a Afrika Tshipembe.
Yo ṅwalwa nga
Lungisa Team