NEC Compensation Events: Kaedi ya Bakontraka ba SA

Ka fa tlase ga konteraka ya NEC, madi a phetogo a gapiwa kgotsa a latlhegelwa mo dibekeng di le robedi tsa ntlha, e seng kwa final account. NEC compensation events ke tsela e Engineering and Construction Contract (ECC) e go duelang ka yone bakeng sa diphetogo le dikotsi tse o sa di rweleng. Tsamaiso e tsamaya ka dipaka tse dikhutshwane, tse di beilweng. Fa o tlolwa ke ya ntlha, o ka latlhegelwa ke tshwanelo ya nako le madi a mangwe, le fa kgetsi ya gago e nonofile jang.

Kaedi eno e tlhalosa ka moo NEC compensation events di dirang ka teng mo bakontrakeng ba metheo ba Aforika Borwa. E akaretsa gore ke eng se se balwang jaaka compensation event, ka moo o ka se itsiseng ka teng, ka moo di-quotation le ditekanyetso di dirang ka teng, le direkoto tse o di tlhokang. E latela NEC4 ECC, ka dintlha ka NEC3 fa mafoko a farologana. Ke kaedi ya tiro, e seng kgakololo ya semolao. Konteraka ya gago, go akaretsa data ya yone ya konteraka le di-Z clause dipe (mabaka a a oketsegileng), ka metlha e tla pele.

NEC Compensation Event ke Eng?

Compensation event ke tiragalo e e kwadilweng mo konterakeng ya NEC e e nayang rakontraka tshwanelo ya phetogo ya Prices, Completion Date kgotsa Key Date, fa e di ama. Clause 60.1 ya NEC4 ECC e kwala compensation events di le 21, mme data ya konteraka e ka oketsa tse dingwe. Bontsi jwa tsone ke ditiragalo tse moreki kgotsa Project Manager a di laolang, kgotsa dikotsi tse moreki a di rwalang.

Compensation event ga se tleleime ka bokao jwa bogologolo. Ga o ganetsane ka ditshenyegelo kwa bofelong jwa tiro. Tiragalo nngwe le nngwe e bewa tlhotlhwa ka boyone, gaufi le nako e e diragalang ka yone, ka quotation e e nnang karolo ya konteraka fa e sena go amogelwa.

Seo ke kgopolo ya motheo ya NEC. Phetogo e bewa tlhotlhwa fa e ntse e diragala, gore matlhakore a mabedi a itse maemo a ditshenyegelo le nako nako nngwe le nngwe. E dira fela fa dikitsiso le di-quotation di boloka dipaka.

Ke Ditiragalo Dife tse di Balwang jaaka Compensation Events?

Lenaane le le mo clause 60.1 le akaretsa diphetogo tse Project Manager a di laolang, go palelwa ga moreki, le dikotsi dingwe tse moreki a di rwalang, jaaka mmu o o sa tlwaelegang kgotsa maemo a bosa a a feteletseng. Fa tiragalo e le mo lenaaneng, kgotsa e okeditswe mo data ya konteraka, ke compensation event. Fa e se jalo, ditshenyegelo di sala le wena. Tseno ke ditiragalo tse bakontraka ba metheo ba kopanang le tsone gantsi:

Mofuta wa tiragalo	Sekai se se tlwaelegileng sa metheo	Se o tshwanetseng go se kwala ka letsatsi leo
Taelo e e fetolang Scope	Project Manager o fetola tsela ya phaephe kgotsa thulaganyo ya legato	Taelo e e kwadilweng le phetogo ya setshwantsho
Moreki ga a neele tsela ya go tsena ka nako	Karolo ya road reserve ga e neelwe ka letlha le le mo Accepted Programme	Letlha le tsela ya go tsena e neng e tshwanetse go neelwa ka lone le letlha le e neetsweng ka lone
Moreki kgotsa ba bangwe ga ba dire ka nako	Go fudusiwa ga ditirelo ke ba bangwe go a diega mme go thibela tiro ya gago	Letlha la lenaneo le letlha la nnete
Maemo a mmele	Lefika le le thata kgotsa metsi a ka fa tlase ga lefatshe a rakontraka yo o nang le maitemogelo a neng a tla akanya gore a na le tšhono e nnye fela ya go diragala	Ditshwantsho, dipoelo tsa diteko le tshedimosetso ya saete e o beileng tlhotlhwa mo go yone
Maemo a bosa	Pula mo kgweding e, fa e bapisiwa le data ya maemo a bosa, e diragalang ka palogare ka fa tlase ga gangwe mo dingwageng di le lesome	Ditekanyo tsa maemo a bosa kwa lefelong le le boletsweng mo data ya konteraka
Karabo e e diegang ya Project Manager	Karabo ya se o se rometseng e tla morago ga paka e konteraka e e letlang	Letlha la go romela le letlha la karabo
Thibelo	Tiragalo e e go thibelang go wetsa ka nako mme go se rakontraka yo o nang le maitemogelo yo o neng a ka e thibela	Bosupi jwa tiragalo le ditlamorago tsa yone

Lenaane le le tlhomameng le mafoko a farologana fa gare ga NEC3 le NEC4, le fa gare ga di-Option tse dikgolo. Bala clause 60.1 mo konterakeng ya gago, le ditiragalo dipe tse di oketsegileng mo data ya konteraka.

O Itsise Compensation Event Jang?

Itsise Project Manager ka go kwala fa o sena go itse ka tiragalo, mme le ka motlha e se ka ya nna morago ga dibeke di le robedi. Ka fa tlase ga clause 61.3, fa Project Manager a sa amogele kitsiso ya gago mo teng ga dibeke di le robedi, o latlhegelwa ke tshwanelo ya phetogo ya Prices, Completion Date kgotsa Key Date.

Thibelo eno ga e dire fa Project Manager a ne a tshwanetse go itsise tiragalo mme a sa dire jalo. Go seng jalo, kaedi ya NEC ka boyone ka compensation events e phepafetse. Kitsiso e e gorogang morago e latlhegelwa ke tshwanelo, le fa kgetsi e le ntle.

Mo tirong:

Itsise ka bonako, le fa o sa tlhomamise. Kitsiso ga e ture sepe. Kitsiso e e tlotsweng e ka go latlhegisa tiragalo yotlhe.
Tlhatlhoba di-Z clause. Bareki ka dinako dingwe ba khutshwafatsa dibeke di le robedi. Paka e e mo konterakeng ya gago ke yone e e balwang.
Dirisa melao ya puisano ya konteraka. Dikitsiso di tshwanetse go nna ka sebopego le ka tsela e konteraka e e bolelang. Molaetsa wa WhatsApp go moenjenere wa saete ga se kitsiso.
E golaganye le early warning. Fa o bone bothata bo tla, bo tshwanetse go bo bo setse bo le mo early warning register.

Teko ya dibeke di le robedi. Kwala tiragalo nngwe le nngwe mo konterakeng ya gago ya NEC ya jaanong ya dikgwedi di le pedi tse di fetileng. Bakeng sa nngwe le nngwe, bona letlha le o itseng ka yone le letlha le kitsiso ya gago e e kwadilweng e gorogileng kwa Project Manager. Sekgala sepe se se gaufi le dibeke di le robedi ke kotsi e o sa ntseng o ka e baakanya gompieno.

Go Diragala Eng Morago ga fa o Itsisitse?

Morago ga kitsiso, Project Manager o swetsa gore a tiragalo ke compensation event, mme fa e le yone, o go kopa quotation. Kaedi ya NEC e naya Project Manager beke e le nngwe go araba, fa e se fa go dumalanwe ka paka e telele. Morago o na le dibeke di le tharo go romela quotation ya ditlamorago tsa nako le ditshenyegelo. Project Manager o araba quotation mo teng ga dibeke di le pedi.

Kgato	Mang	Paka e e tlwaelegileng (NEC4 ECC)
Itsise tiragalo	Rakontraka	Mo teng ga dibeke di le robedi tsa go itse (clause 61.3)
Swetsa gore a ke compensation event	Project Manager	Beke e le nngwe, fa e se fa go dumalanwe ka paka e telele
Romela quotation	Rakontraka	Dibeke di le tharo morago ga go laelwa go e romela (clause 62.3)
Araba quotation	Project Manager	Dibeke di le pedi morago ga go romelwa (clause 62.3)
Tekanyetso ya gagwe	Project Manager	Fa rakontraka a sa romele quotation ka nako, kgotsa quotation e sa amogelwe

Project Manager a ka amogela quotation, a kopa e e baakantsweng, kgotsa a dira tekanyetso ya gagwe. Konteraka e na gape le tsela ya kamogelo e e tsewang (deemed acceptance) fa Project Manager a sa arabe ka nako. E tlhoka kitsiso e nngwe go tswa go wena, ka jalo latela dikgato tse di tlhomameng mo kgatisong ya gago. O se ka wa tsaya gore go didimala go raya ee.

Compensation Event e Lekanyediwa Jang?

Compensation event e lekanyediwa ka ditlamorago tsa yone mo Defined Cost mmogo le Fee, le mo Completion e e rulagantsweng e e bontshitsweng mo Accepted Programme. Ka fa tlase ga clause 63.1 ya NEC4, ditshenyegelo di kgaoganngwa ka dividing date: Defined Cost ya nnete ya tiro e e setseng e dirilwe, le Defined Cost e e akanyediwang ya tiro e e iseng e dirwe. Ditlamorago tsa nako ke tekanyetso e e kgaoganeng.

Defined Cost ke lefoko le le tlhalositsweng. Ke dikarolo tsa ditshenyegelo tse konteraka e di letlang fela tse di balwang, mme Fee ke peresente e e beilweng mo data ya konteraka. Sekai se se bonolo ke se, ka dipalo tsa sekai:

Selo	Motheo	Madi
Forecast Defined Cost	Go epa go go oketsegileng mo lefikeng mo 140 m ya phaephe: batho, metšhine le didirisiwa	R420,000
Fee	Peresente ya Fee mo data ya konteraka (12%, sekai)	R50,400
Phetogo mo Prices	Defined Cost mmogo le Fee	R470,400
Phetogo mo Completion Date	Completion e e rulagantsweng e fudugela morago mo Accepted Programme	Malatsi a le 9

Dividing date e botlhokwa. Fa tiragalo e le taelo e e tswang kwa Project Manager, dividing date ke letlha la taelo eo, ka jalo bontsi jwa tekanyetso ke ditshenyegelo tse di akanyediwang. Seo se duela rakontraka yo o ka bayang tlhotlhwa ka bonako go tswa mo ditlhotlhweng tse di siameng le direkoto tsa metšhine.

Boloka Accepted Programme ya gago e le ya bosheng. Ditlamorago tsa nako di lekanngwa kgatlhanong le yone. Lenaneo le le setseng morago ka dikgwedi le dira gore tekanyetso nngwe le nngwe ya nako e nne kgang.

Kgokagano le Early Warnings ke Efe?

Early warnings le compensation events di dira mmogo: o tlhagisa ka kotsi ka bonako, mme fa e fetoga compensation event, tlhagiso e sireletsa tekanyetso ya gago. Ka fa tlase ga NEC, matlhakore a mabedi a tshwanetse go neela early warning ya dikgang tse di ka tlhatlosang ditshenyegelo kgotsa tsa diegisa go wediwa. Fa o ne o tshwanetse go tlhagisa mme o sa dire jalo, tiragalo e ka lekanyediwa jaaka e kete o dirile jalo.

Molao oo o ka go turela madi. Fa early warning e ne e tla letla setlhopha go bona tharabololo e e tlhotlhwa e kwa tlase, tekanyetso e ka theilwa mo tharabololong eo e e tlhotlhwa e kwa tlase.

Ka jalo early warning register ga se dipampiri fela. Tsosa ditlhagiso ka go kwala, o nne teng mo dikopanong tsa early warning mme o kwale ditiro tse di dumalanweng. Fa tiragalo e latela, golaganya kitsiso le tlhagiso.

NEC Compensation Events di Bapisiwa Jang le Ditleleime tsa GCC?

Dikonteraka tsoopedi di duelela phetogo, mme NEC e baya tlhotlhwa ya tiragalo nngwe le nngwe fa e ntse e diragala ka Defined Cost, fa GCC e lekanya diphetogo ka ditlhotlhwa tsa bili mme e dirisana le ditshwanelo tse dingwe ka ditleleime. Bakontraka ba metheo ba Aforika Borwa gantsi ba dira ka fa tlase ga mefuta yoopedi, ka dinako dingwe mo ngwageng o le mongwe, ka jalo mekgwa ga e a tshwanela go tlhakana.

	NEC4 ECC	GCC 2015
Ka moo phetogo e bewang tlhotlhwa	Defined Cost mmogo le Fee, ka tiragalo	Ditlhotlhwa tsa bili fa di dira, go seng jalo jaaka konteraka e bolela
Ke mang yo o swetsang	Project Manager	Employer’s Agent
Kitsiso	Dibeke di le robedi ka fa tlase ga clause 61.3, fa e se fa e fetotswe	Dipaka tse di beilweng mo clause ya ditleleime, tlhatlhoba kgatiso ya gago
Ditlamorago tsa nako	Completion e e rulagantsweng mo Accepted Programme	Koketso ya nako ka fa tlase ga konteraka
Rekoto e kgolo	Early warnings, dikitsiso, di-quotation	Di-variation order, ditleleime, tekanyo

Mo letlhakoreng la GCC, kaedi ya rona ya tsamaiso ya setifikeiti sa tuelo sa GCC e akaretsa ditifikeiti le retention, mme kaedi ya rona ya GCC 2015 kgatlhanong le GCC 2025 e akaretsa dipaka tse dintšha tsa ditleleime. Kaedi ya Wakha ya dikonteraka tsa JBCC kgatlhanong le NEC kgatlhanong le GCC e bapisa mefuta e meraro ka bophara.

Ke Direkoto Dife tse di Gapang Compensation Event?

Rakontraka yo o gapang NEC compensation events ke yo direkoto tsa gagwe tsa saete di kgonang go baya tlhotlhwa ya tiragalo mo malatsing, e seng yo o ganetsanang botoka go gaisa. Di-quotation di tsamaya ka Defined Cost le ditshenyegelo tse di akanyediwang, ka jalo o tlhoka direkoto tsa nnete tsa batho, metšhine le didirisiwa, le lenaneo la bosheng, ka dinako tsotlhe.

Boloka direkoto tseno di le tsa bosheng mo konterakeng nngwe le nngwe ya NEC:

Rejisetara ya dikitsiso: tiragalo, letlha le o itseng, letlha la kitsiso, karabo e e lebeletsweng, quotation e e lebeletsweng.
Direkoto tsa saete tsa letsatsi le letsatsi: badiri le metšhine mo tirong nngwe le nngwe, maemo a bosa, tsela ya go tsena le ditiego, le ditshwantsho.
Diura le ditshenyegelo tsa metšhine: motheo wa bontsi jwa Defined Cost ya metheo.
Accepted Programme: e ntšhafaditswe mme e rometswe jaaka konteraka e tlhoka.
Early warning register: dikotsi tse di tsositsweng, ditiro tse di dumalanweng le matlha.

Software ya taolo ya kago ya metheo jaaka Sakha e boloka buka ya letsatsi ya saete, direkoto tsa metšhine, ditokomane le tsamaiso ya konteraka mo rekotong e le nngwe ya cloud, gore quotation e simolole mo data e setlhopha se setseng se e tsentse. Le fa o dirisa sedirisiwa sefe, dipaka tse di mo konterakeng ga di fetoge.

Dipotso tse di Botsiwang Gantsi

NEC compensation event ke eng?

Ke tiragalo e e kwadilweng mo konterakeng ya NEC, bogolo mo clause 60.1, e e ka nayang rakontraka tshwanelo ya nako le madi a mangwe. E akaretsa diphetogo tse Project Manager a di laolang, go palelwa ga moreki le dikotsi dingwe tsa moreki. Tiragalo nngwe le nngwe e bewa tlhotlhwa ka boyone ka quotation.

Thibelo ya nako ya dibeke di le robedi ya NEC ke eng?

Ka fa tlase ga clause 61.3, rakontraka o tshwanetse go itsise compensation event mo teng ga dibeke di le robedi tsa go itse ka yone. Kitsiso e e diegang e latlhegelwa ke tshwanelo ya phetogo ya Prices, Completion Date kgotsa Key Date. Di-Z clause di ka khutshwafatsa paka eno, ka jalo tlhatlhoba konteraka ya gago.

Rakontraka o na le nako e kae ya go romela quotation?

Ka fa tlase ga NEC4 ECC clause 62.3, dibeke di le tharo morago ga taelo ya Project Manager ya go e romela. Morago Project Manager o araba mo teng ga dibeke di le pedi. Data ya konteraka kgotsa di-Z clause di ka fetola dipaka tseno.

Go diragala eng fa rakontraka a sa romele quotation?

Project Manager o lekanyetsa compensation event. Ga go bonolo gore tekanyetso eo e nne e e nayang go feta quotation ya gago, ka jalo go romela ka nako go batla go nna ka metlha go le mo molemong wa gago.

Pharologano fa gare ga compensation events tsa NEC3 le NEC4 ke efe?

Tsamaiso e batla e tshwana. NEC4 e dirisa mafoko a a farologaneng, jaaka Client go na le Employer le Scope go na le Works Information. E tsentse gape dividing date go kgaoganya ditshenyegelo tsa nnete le tse di akanyediwang. Tlhatlhoba kgatiso le di-Option mo konterakeng ya gago.

Bokhutlo

NEC compensation events di duela boikgapho. Itsise ka go kwala ka bonako mme le ka motlha o se ka wa feta dibeke di le robedi. Neela quotation mo teng ga dibeke di le tharo, ka Defined Cost e o ka e supang. Boloka Accepted Programme e le ya bosheng gore nako e kgone go lekanyediwa. Golaganya tiragalo nngwe le nngwe le early warning fa o kgona. O se ka wa tsaya go didimala ga Project Manager e le kamogelo kwa ntle ga go latela dikgato tsa konteraka. Dipaka di khutshwane ka boikaelelo. Setlhopha se se kwalang saete letsatsi le letsatsi se ka di fitlhelela, mme sa duelelwa phetogo e sa ntse e le ntšha.

Dikaedi tse di amanang: